{"id":245,"date":"2021-06-29T19:13:47","date_gmt":"2021-06-29T17:13:47","guid":{"rendered":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/?p=245"},"modified":"2021-07-18T17:34:52","modified_gmt":"2021-07-18T15:34:52","slug":"deepfakes","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/2021\/06\/29\/deepfakes\/","title":{"rendered":"Le deepfake"},"content":{"rendered":"\n<h1 class=\"alignfull has-text-align-center\"><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Rupture ou continuit\u00e9 ?<\/span><\/h1>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"><span class=\"has-inline-color has-secondary-color\">Sujet s&rsquo;adressant en particulier aux professeurs de coll\u00e8ge souhaitant s&rsquo;informer et aborder le sujet en classe, mais ouvert \u00e0 tous !<\/span><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"has-text-align-center\"><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\"><strong>\u00ab\u00a0Le <em>deepfake<\/em> ? Ah oui, <\/strong><\/span><br><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\"><strong>j&rsquo;en ai vu hier sur Tik-Tok !\u00a0\u00bb<\/strong> <\/span><\/h2>\n\n\n\n<p><span class=\"has-inline-color has-primary-color\">Parmi le vocabulaire de la d\u00e9sinformation, un nouveau mot a fait son apparition dans la famille des <em>Fake<\/em>&nbsp;<em>news<\/em> : le <em>deepfake.<\/em><\/span><\/p>\n\n\n\n<p>En avez-vous d\u00e9j\u00e0 vu ? Connaissez-vous ce ph\u00e9nom\u00e8ne et les enjeux qui se cachent derri\u00e8re ?  <\/p>\n\n\n\n<p>Nous sommes all\u00e9s \u00e0 la rencontre de professionnels de l&rsquo;\u00e9ducation (professeurs, CPE, surveillants) pour un premier \u00e9tat des lieux. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/micro-trottoir-1024x559.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-359\" width=\"557\" height=\"305\" srcset=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/micro-trottoir-1024x559.jpg 1024w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/micro-trottoir-300x164.jpg 300w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/micro-trottoir-768x419.jpg 768w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/micro-trottoir-1200x655.jpg 1200w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/micro-trottoir.jpg 1280w\" sizes=\"(max-width: 557px) 100vw, 557px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-audio\"><audio controls src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Deep_montage_Dehu.mp3\"><\/audio><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"has-text-align-center\"><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\"><strong>Mais qu\u2019est-ce que c\u2019est <\/strong><\/span><br><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\"><strong>au juste, le deepfake&nbsp;? <\/strong><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>Le <em>deepfake<\/em> est une technique de synth\u00e8se multim\u00e9dia reposant sur l&rsquo;intelligence artificielle. Elle permet de superposer des fichiers audio et vid\u00e9o pour cr\u00e9er de nouveaux supports. <\/p>\n\n\n\n<p>Voici des explications en vid\u00e9o pour y voir plus clair.<\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-video\"><video controls src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Powtoon-Le-Deepfake.mp4\"><\/video><\/figure>\n\n\n\n<h2 class=\"has-text-align-center\"><strong><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Une nouvelle mode&nbsp;?<\/span> <\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>L\u2019histoire de nos soci\u00e9t\u00e9s est truff\u00e9e d\u2019anecdotes fallacieuses, d\u2019images retouch\u00e9es, de vid\u00e9os d\u00e9tourn\u00e9es, de propos d\u00e9contextualis\u00e9s, \u00e0 des fins louables au nom de l\u2019Art ou d\u2019une cause humanitaire mais aussi au nom de triviaux int\u00e9r\u00eats. Vous en doutez&nbsp;?<\/p>\n\n\n\n<p>A vous de vivre l\u2019exp\u00e9rience de la manipulation des images d&rsquo;hier \u00e0 aujourd&rsquo;hui avec cette frise chronologique adapt\u00e9e pour des \u00e9l\u00e8ves de cycle 4 en cliquant sur l&rsquo;image ci-dessous. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/learningapps.org\/watch?v=pw7fn6x0j21\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/frise-chrono.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-303\" width=\"437\" height=\"301\" srcset=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/frise-chrono.png 561w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/frise-chrono-300x207.png 300w\" sizes=\"(max-width: 437px) 100vw, 437px\" \/><\/a><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"has-text-align-center\"><strong><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Alors, comment r\u00e9agir&nbsp;<\/span><br><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">et aborder le <em>deepfake <\/em><\/span><br><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">avec des \u00e9l\u00e8ves ?<\/span><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Diverses attitudes sont possibles : faire l\u2019autruche\u00a0? Paniquer\u00a0? Se m\u00e9fier\u00a0et douter de tout dans notre soci\u00e9t\u00e9 de l&rsquo;image ? Miser sur l&rsquo;intelligence artificielle et encourager cette nouvelle technologie\u00a0?<\/p>\n\n\n\n<p>Des questionnements philosophiques et des enjeux soci\u00e9taux apparaissent : doit-on entreprendre tout ce qui est techniquement possible de faire\u00a0? Que devons-nous contr\u00f4ler et limiter\u00a0? Jusqu&rsquo;o\u00f9 va la libert\u00e9 de cr\u00e9er et de s&rsquo;exprimer ? <\/p>\n\n\n\n<h3><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Ma\u00eetriser le sujet&#8230;<\/span><\/h3>\n\n\n\n<h4><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Premi\u00e8re \u00e9tape<\/span>&nbsp;<\/h4>\n\n\n\n<p>Visionner en cliquant sur l&rsquo;image des <em>deepfakes<\/em> en ligne pour se faire son propre jugement. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/padlet.com\/adeluca27\/visionnerdesdeepfake\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/visionner-deepfake-1024x424.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-307\" width=\"440\" height=\"183\" srcset=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/visionner-deepfake-1024x424.png 1024w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/visionner-deepfake-300x124.png 300w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/visionner-deepfake-768x318.png 768w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/visionner-deepfake-1200x497.png 1200w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/visionner-deepfake.png 1299w\" sizes=\"(max-width: 440px) 100vw, 440px\" \/><\/a><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h4 style=\"line-height:1.5\"><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Deuxi\u00e8me \u00e9tape<\/span><\/h4>\n\n\n\n<p>Prendre en consid\u00e9ration les effets des <em>deepfakes<\/em>&nbsp;entre inqui\u00e9tudes et nouvelles opportunit\u00e9s. <\/p>\n\n\n\n<p>A d\u00e9couvrir en cliquant sur la photo ci-dessous. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/spark.adobe.com\/video\/H9iTNPCdvIa6r\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Capture.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-309\" width=\"439\" height=\"215\" srcset=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Capture.png 709w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Capture-300x147.png 300w\" sizes=\"(max-width: 439px) 100vw, 439px\" \/><\/a><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h4 style=\"line-height:1.5\"><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Troisi\u00e8me \u00e9tape&nbsp;<\/span><\/h4>\n\n\n\n<p style=\"line-height:1.5\">S\u2019appuyer sur le dispositif juridique existant et conna\u00eetre les forces et les failles du droit face aux <em>deepfakes<\/em>. <\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large\"><a href=\"https:\/\/view.genial.ly\/60e5f33121377c0dd1adcd1a\/interactive-content-le-droit-et-les-deepfakes\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" width=\"1024\" height=\"580\" src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Alice-infographie-droit-2-1024x580.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-547\" srcset=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Alice-infographie-droit-2-1024x580.png 1024w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Alice-infographie-droit-2-300x170.png 300w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Alice-infographie-droit-2-768x435.png 768w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Alice-infographie-droit-2.png 1419w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/a><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<h3 style=\"line-height:1.55\"><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">&#8230; pour former les \u00e9l\u00e8ves <\/span><\/h3>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-center\"> Voici quelques propositions de s\u00e9ances p\u00e9dagogiques<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Sequences-1024x680.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-551\" width=\"434\" height=\"289\" srcset=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Sequences-1024x680.png 1024w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Sequences-300x199.png 300w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Sequences-768x510.png 768w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Sequences.png 1036w\" sizes=\"(max-width: 434px) 100vw, 434px\" \/><\/figure><\/div>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-file aligncenter\"><a href=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pistes-de-seances-pedagogiques-sur-les-deepfakes.pdf\">Cliquez ici<\/a><a href=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/Pistes-de-seances-pedagogiques-sur-les-deepfakes.pdf\" class=\"wp-block-file__button\" download>T\u00e9l\u00e9charger<\/a><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"has-text-align-center\"><strong><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Vous pouvez d\u00e9sormais tester vos connaissances ! <\/span><\/strong><\/h2>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/ladigitale.dev\/digiquiz\/q\/60e3948472e9f\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Pixabay-Quiz.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-507\" width=\"480\" height=\"240\" srcset=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Pixabay-Quiz.jpg 640w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/07\/Pixabay-Quiz-300x150.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 480px) 100vw, 480px\" \/><\/a><figcaption>Quiz H5P sur le site de La Digitale<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<h2 class=\"has-text-align-center has-text-color\" style=\"color:#0071a1\"><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\"><strong>Conclusion <\/strong><\/span><\/h2>\n\n\n\n<p>L\u2019avenir des <em>deepfakes<\/em> ressemble \u00e0 celui de toute nouvelle technologie qui enflamme les esprits et divise l&rsquo;opinion. <\/p>\n\n\n\n<p>Gardons-nous de toute panique morale et continuons \u00e0 aiguiser notre esprit critique pour aborder le sujet sereinement ! <\/p>\n\n\n\n<h4 class=\"has-text-align-center\" style=\"line-height:2.5\"><span style=\"color:#8c00a3\" class=\"has-inline-color\">Quelques ressources pour aller plus loin<\/span><\/h4>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter size-large is-resized\"><a href=\"https:\/\/digipad.app\/p\/20925\/8440679a79f62\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><img loading=\"lazy\" src=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/digitale-1024x432.png\" alt=\"\" class=\"wp-image-323\" width=\"512\" height=\"216\" srcset=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/digitale-1024x432.png 1024w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/digitale-300x127.png 300w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/digitale-768x324.png 768w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/digitale-1200x506.png 1200w, https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-content\/uploads\/2021\/06\/digitale.png 1358w\" sizes=\"(max-width: 512px) 100vw, 512px\" \/><\/a><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p><\/p>\n\n\n\n<p class=\"has-text-align-right\">Peggy B., Ariane D., Philippe L.-F., Alice P., <br>Juillet 2021<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rupture ou continuit\u00e9 ? Sujet s&rsquo;adressant en particulier aux professeurs de coll\u00e8ge souhaitant s&rsquo;informer et aborder le sujet en classe, mais ouvert \u00e0 tous ! \u00ab\u00a0Le deepfake ? Ah oui, j&rsquo;en ai vu hier sur Tik-Tok !\u00a0\u00bb Parmi le vocabulaire de la d\u00e9sinformation, un nouveau mot a fait son apparition dans la famille des Fake&nbsp;news&hellip; <a class=\"more-link\" href=\"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/2021\/06\/29\/deepfakes\/\">Poursuivre la lecture de <span class=\"screen-reader-text\">Le deepfake<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":543,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[1],"tags":[9,17,13,11,15],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/245"}],"collection":[{"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=245"}],"version-history":[{"count":103,"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/245\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":631,"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/245\/revisions\/631"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/media\/543"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=245"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=245"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/inspe.univ-lyon1.fr\/duemi\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=245"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}